Τι Είναι, Που Βρίσκονται και Πόσο Επικίνδυνες είναι οι Διοξίνες

ti-einai-pou-vriskontai-kai-poso-epikindynes-einai-oi-dioxines

Στο περιβάλλον υπάρχουν ουσίες που θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν δηλητήρια και πολλές φορές είναι καρκινογόνες. Κάποιες από αυτές είναι οι διοξίνες.

Οι διοξίνες στην Ελλάδα εμφανίστηκαν από τις καταστροφικές φωτιές τα Καλοκαίρια και τα τελευταία χρόνια με την ατελή καύση των ξύλων και διαφόρων υλικών για θέρμανση τον Χειμώνα.

Αρκεί ένα τρισεκατομμυριοστό του γραμμαρίου διοξίνης για να προκαλέσει καρκίνο, και ένα μόλις δισεκατομμυριοστό του γραμμαρίου για να σκοτώσει πειραματόζωα στο εργαστήριο! Βιοχημικές έρευνες έχουν δείξει πως οι διοξίνες δρουν ως ισχυρές «περιβαλλοντικές ορμόνες». Όπως και οι φυσικές ορμόνες, οι διοξίνες μπορούν να διαπεράσουν τη μεμβράνη των κυττάρων και να αλλάξουν τη δράση των γονιδίων που ρυθμίζουν τη διαδικασία της ανάπτυξης. Ακόμη και απειροελάχιστες συγκεντρώσεις διοξινών μπορούν να επηρεάσουν το ανοσοποιητικό και νευρικό σύστημα των οργανισμών. Σε πειραματόζωα, η έκθεση σε διοξίνες έχει προκαλέσει ένα ευρύ φάσμα τοξικολογικών επιπτώσεων.

Τι είναι οι διοξίνες
Οι διοξίνες αποτελούνται από δύο δακτυλίους βενζολίου ενωμένους με δύο γέφυρες οξυγόνου.
Στις θέσεις 1 έως 9 βρίσκονται ενωμένα ένα ή περισσότερα μόρια χλωρίου. Από τη χημική τους δομή και μόνο ήδη τα μόρια αυτά ακούγονται τρομακτικά για την υγεία. Υπάρχουν τουλάχιστον 75 ισομερή και η τοξικότητά τους διαφέρει.

Πού βρίσκονται οι διοξίνες
Οι διοξίνες δεν είναι μόρια που φτιάχνονται εκούσια από την ανθρώπινη δραστηριότητα, όπως π.χ. τα παρασιτοκτόνα ή τα βαρέα μέταλλα. Συνήθως, είναι απόβλητα της βιομηχανικής δραστηριότητας, ειδικά της χλωρίωσης του χαρτιού (για να γίνει άσπρο) και της σύνθεση χημικών ή παρασιτοκτόνων. Δυστυχώς, μεγάλες ποσότητες διοξινών αποβάλλονται στην ατμόσφαιρα και από την καύση. Είτε μέσα στο αστικό περιβάλλον από τους καυστήρες ή από την καύση μηχανών εσωτερικής καύσης και φυσικά στη χώρα μας από την καταστροφική καύση των δασών, η οποία απελευθερώνει τεράστιες ποσότητες διοξινών στο κοντινό περιβάλλον. Η καύση των σκουπιδιών, επίσης, παράγει μεγάλες ποσότητες διοξινών.

Η καύση των σκουπιδιών παράγει μεγάλες ποσότητες διοξινών, λόγω της καύσης χιλιάδων τόνων πλαστικών απορριμμάτων, κυρίως PVC. Στη φύση ποσότητες διοξινών βρίσκονται στο έδαφος και στον πυθμένα ποταμών και λιμνών. Μικρότερες ποσότητες βρίσκονται στον αέρα και το νερό.

Πώς φτάνουν στο πιάτο μας
Όταν οι διοξίνες απελευθερώνονται στον αέρα μεταφέρονται στην ξηρά, στην επιφάνεια του νερού και στα φυτά. Τα ζώα καταναλώνουν διοξίνες που βρίσκονται στα φυτά, στον αέρα, στο νερό, στον πυθμένα και στο έδαφος. Συσσωρεύονται στους λιπώδεις ιστούς των ζωντανών οργανισμών και, μέσω της τροφικής αλυσίδας, καταφέρνουν να «πολλαπλασιάζουν» τις ποσότητές τους. Οι διοξίνες βρίσκονται σε όλα τα ζωικά λίπη, όπως το λίπος των θηλαστικών και των πουλερικών, στο γάλα, στα αυγά, αλλά και στα ψάρια και άλλα θαλασσινά (γαρίδες, οστρακοειδή κ.τ.λ.). Ο άνθρωπος λαμβάνει τη μεγαλύτερη ποσότητα διοξινών από την τροφή του, σε ποσοστό έως και 96%. Δυστυχώς όμως η τροφή δεν αποτελεί την μοναδική πύλη εισόδου στον οργανισμό. Διοξίνες παίρνουμε και από τον μολυσμένο λόγω καυσαερίων, ή πυρκαγιών αέρα, από έκθεση σε μολυσμένο περιβάλλον χώρων καύσης απορριμμάτων και από εισπνοή διαφόρων χημικών ουσιών.

Πρόσληψη
από την τροφική αλυσίδα
Κύρια μορφή πρόσληψης
για τον άνθρωπο (96%)

  • Ζωικά λιπαρά
  • Γαλακτοκομικά
    με λιπαρά (πλήρη)
  • Ψάρια με λίπος
    (σολομός, τόνος, πέστροφα κ.τ.λ.)
Πρόσληψη από τον αέρα
  • Εισπνοή προϊόντων καύσης
  • Βιομηχανική έκθεση
Πρόσληψη στην εργασία
  • Μονάδες παρασκευής παρασιτοκτόνων
  • Μονάδες επεξεργασίας ξύλου
  • Μονάδες επεξεργασίας χαρτιού
  • Μονάδες καύσης αποβλήτων
  • Άλλες
Πρόσληψη από έκθεση σε
ατύχημα
Κυρίως από εργατικά
ατυχήματα (όπως το Σοβέσο στην Ιταλία)
Πρόσληψη από έκθεση σε
περιοχές αποβλήτων
Διαβίωση κοντά σε περιοχές
επεξεργασίας αποβλήτων

 

Τι προκαλούν στον οργανισμό
Οι διοξίνες δεν είναι διαλυτές στο νερό αλλά είναι ιδιαίτερα διαλυτές στο λίπος. Μέσω των κόκκων στάχτης μπορούν να βρεθούν στα φυτά (πχ.γρασίδι). Έτσι, όταν μια αγελάδα τρώει το γρασίδι με τη διοξίνη, η διοξίνη εισερχεται στον οργανισμό της και αποθηκεύεται στο λιπος της. Έπειτα, διαμέσου του γάλακτος της η διοξίνη εκκρίνεται. Το ίδιο συμβαίνει και με τους ανθρώπους. Οι διοξίνες εισέρχονται στον ανθρώπινο οργανισμό μέσω της τροφής και αποθηκεύονται στο λιπώδη όπου μπορούν να παραμείνουν για μεγάλο χρονικό διάστημα. Ακριβώς όπως και στις αγελάδες, το μητρικό γάλα είναι ο κυριότερος τρόπος να απεκκριθούν οι διοξίνες. Εξαιτίας αυτού, το ανθρώπινο γάλα περιέχει μικρές ποσότητες διοξινών.
Δείτε αναλυτικά: Επικίνδυνο κοκτέιλ 20 χημικών ουσιών σε ένα ποτήρι γάλα!

Μετά την πρόσληψη, π.χ. από την τροφή, οι διοξίνες απορροφώνται από τον γαστρεντερικό σωλήνα και γρήγορα αποθηκεύονται στο λίπος. Σταδιακά αποβάλλονται μαζί με τη χολή και στη συνέχεια καταλήγουν στα κόπρανα. Ο μεταβολισμός των διοξινών είναι εξαιρετικά βραδύς και ο χρόνος ημιζωής τους υπολογίζεται στα 7-12 χρόνια. Δηλαδή, για να αποβληθούν από τον οργανισμό, χρειάζονται πάρα πολλά χρόνια!
Δείτε: Γαστρεντερικό η Βάση της Καλής Υγείας – Προστατέψτε το

Οι διοξίνες παρεμβαίνουν στον μηχανισμό πολλαπλασιασμού των κυττάρων. Αυτό μπορεί να προκαλέσει τον πρόωρο θάνατό τους, ή να οδηγήσει σε υποπλασία ενός ιστού ή, να οδηγήσει σε καρκίνο.

Οι διοξίνες είναι εξαιρετικά καρκινογόνες ουσίες και έχουν συνδεθεί με όλες τις πιθανές μορφές καρκίνου στον ανθρώπινο οργανισμό. Επίσης, προκαλούν βλάβες στο έμβρυο, σακχαρώδη διαβήτη, Ήπιες ηπατικές βλάβες, στειρότητα, νευρολογικές διαταραχές στα παιδιά, νευροπάθεια, δερματικές παθήσεις (χλωριο-ακμή, εξανθήματα, υπερτρίχωση) και άλλα. Οι επιπτώσεις των διοξινών στον ανθρώπινο οργανισμό εξαρτώνται από διάφορους παράγοντες: την ηλικία, το σωματικό βάρος και ιδίως από το είδος της διοξίνης.

Δεν υπάρχει κάποιο ασφαλές όριο κάτω από το οποίο να μη κινδυνεύει κανείς από την έκθεση σε διοξίνες. Επειδή όμως εκτιθέμεθα ούτως ή άλλως σε πολλές πηγές διοξινών, η Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας όρισε ως «ανεκτή» δόση την πρόσληψη 1-4 τρισεκατομμυριοστών του γραμμαρίου (pg) ανά κιλό βάρους ανά μέρα, ως τη δόση εκείνη που με τα σημερινά δεδομένα μπορεί να χαρακτηρισθεί ως «κοινωνικά αποδεκτή». Αυτό σημαίνει ότι ένα άτομο βάρους 60 κιλών δεν θα πρέπει να δέχεται πάνω από 60-240 pg ημερησίως. Σε κάποιες χώρες, π.χ. ΗΠΑ, ισχύουν ακόμη αυστηρότερα όρια. Σε πρόσφατη έκθεση μάλιστα της αμερικανικής Υπηρεσίας Περιβάλλοντος (ΕΡΑ), αναφέρεται πως η επικινδυνότητα των διοξινών είναι τουλάχιστον δεκαπλάσια αυτής που μέχρι σήμερα πιστεύαμε.

Έρευνα που δημοσιεύτηκε στο ιατρικό επιστημονικό περιοδικό Lancet τον Μάϊο του 2000 και αφορά στις επιπτώσεις των διοξινών στην ευρύτερη περιοχή του Σεβέζο της Ιταλίας (όπου είχε υπάρξει σημαντική έκλυση διοξίνης το 1976) έδειξε πως η έκθεση του πληθυσμού στις διοξίνες έχει επηρεάσει σημαντικά τον καθορισμό του φύλου των νεογέννητων παιδιών. Συγκεκριμένα, παρατηρήθηκε μία σημαντική αύξηση των γεννήσεων κοριτσιών στις περιπτώσεις εκείνες που ο πατέρας είχε εκτεθεί σε υψηλά επίπεδα διοξίνης.

Διοξίνες και δίαιτα
Αυτό που φοβάμαι περισσότερο και με απασχολεί άμεσα με τις διοξίνες, είναι αυτό που με απασχολεί για όλες τις λιπόφιλες τοξίνες: οι δίαιτες που οδηγούν σε γρήγορη απώλεια βάρους προκαλούν τοξίνωση στον οργανισμό. Οι λιπόφιλες τοξίνες, όπως οι διοξίνες, είναι αποθηκευμένες στο λίπος του οργανισμού και απελευθερώνονται και αποβάλλονται αργά, αλλά σταθερά. Αν κάποιος χάσει μεγάλη ποσότητα λίπους απότομα, τότε τεράστιες ποσότητες λιπόφιλων τοξινών απελευθερώνονται στον οργανισμό, με τραγικές συνέπειες για την υγεία. Σκεφτείτε το αυτό πριν σας προτείνουν την επόμενη «θαυματουργή δίαιτα» που σας βοηθάει να χάσετε πολλά κιλά γρήγορα.

Για την πρόληψη
Σε ατομική βάση, μια ισορροπημένη διατροφή, πλούσια σε θρεπτικά συστατικά και χαμηλή σε λιπαρά διατροφή μειώνει την έκθεση σε διοξίνες. Έτσι τρώμε άπαχο κατά το δυνατόν κρέας, αφαιρούμε την πέτσα από το κοτόπουλο, το αρνί και τα παχιά ψάρια. Μειώνουμε το μαγειρικό λίπος και το βούτυρο και καταναλώνουμε παρθένο ελαιόλαδο, φρούτα, λαχανικά και δημητριακά. Προσέχουμε ακόμη την προέλευση της τροφής και δεν αγοράζουμε κρέατα και γαλακτοκομικά από περιοχές επιβαρυμένες περιβαλλοντικά ή με τοπικό πρόβλημα π.χ. δίπλα σε χωματερές.

Από την πλευρά του Κράτους θα πρέπει να γίνονται εντατικοί έλεγχοι σε κτηνοτροφικές μονάδες.

Παρά τους κινδύνους ωστόσο για την υγεία μας οι διοξίνες δεν μπορούν να απαγορευθούν διότι πολύ απλά οι διοξίνες παράγονται σε αναπόφευκτες ανθρώπινες δραστηριότητες, όπως αποτεφρώσεις απορριμμάτων, βιομηχανική παραγωγή, ή σε μεγάλες πυρκαγιές και στη συνέχεια καταλήγουν στο περιβάλλον.

Λάβετε τα μέτρα σας
Ακολουθούμε πρακτικούς κανόνες, ώστε να περιορίσουμε όσο γίνεται περισσότερο την έκθεσή μας στις τοξικές ουσίες που βρίσκονται γύρω μας.

* Δεν χρησιμοποιούμε εντομοκτόνα στο σπίτι και στον κήπο μας.
Δείτε και Τοξικά απόβλητα στο σπίτι – Οικολογικά καθαριστικά, εντομοκτόνα και ανακύκλωση!

* Αποφεύγουμε την κατανάλωση ζεστών ροφημάτων από πλαστικά ποτήρια και προτιμούμε τα γυάλινα.
* Διατηρούμε τα τρόφιμα σε γυάλινα δοχεία φύλαξης.
* Δεν πλένουμε τα πλαστικά σκεύη σε πλυντήριο πιάτων.
Δείτε και Ακατάλληλα πλαστικά σκεύη και δοχεία αποθήκευσης και συντήρησης τροφίμων!

* Αποφεύγουμε όσο γίνεται την κατανάλωση κονσερβοποιημένων τροφίμων.
* Προτιμούμε τα βιολογικά προϊόντα.
Δείτε και Μάθε να ξεχωρίζεις τα βιολογικά προϊόντα: 10 μύθοι και αλήθειες

* Κάνουμε ντους, πρωί-βράδυ, και λουζόμαστε τακτικά, καθώς το δέρμα είναι διαπερατό από τους ατμοσφαιρικούς ρύπους.
Και φροντίζουμε, αφού πλενόμαστε τακτικά για καλλίτερη υγιεία, να μην την επιβαρύνουμε μετά με τα… δικά μας χημικά: Πόσο τοξικό είναι το μπάνιο σας; Έρευνα – σοκ στις HΠA: καρκινογόνα κοκτέιλ στα καλλυντικά.

* Όταν οι ατμοσφαιρικοί ρύποι είναι σε αυξημένα επίπεδα, περιορίζουμε τις μετακινήσεις μας με αυτοκίνητο.
* Όσοι ανήκουμε στις ευπαθείς ομάδες, αποφεύγουμε να κυκλοφορούμε όταν τα επίπεδα των ατμοσφαιρικών ρύπων είναι αυξημένα.
* Ενημερωνόμαστε διαρκώς και αποφεύγουμε πιθανές πηγές διοξινών.

Οι διοξίνες έχουν μακροχρόνιες επιπτώσεις στην υγεία
Οι διοξίνες έχουν επιπτώσεις στον πολλαπλασιασμό, το ανοσοποιητικό και το ορμονικό σύστημα. Έχει φανεί πως ευθύνονται για προβλήµατα στο αναπαραγωγικό σύστηµα, όπως είναι η ολιγοσπερµία και η ελάττωση της ορµόνης τεστοστερόνης.
Είναι ωστόσο ιδιαίτερα σημαντικό να τονίσουμε ότι σε πολλές περιπτώσεις οι διοξίνες είναι καρκινογόνες».

Η μακροχρόνια έκθεσή μας στη διοξίνη επηρεάζει το ανοσοποιητικό, το ενδοκρινικό, το νευρικό και το αναπαραγωγικό σύστημα, ενώ οι ενδοκρινικοί διαταράκτες συνδέονται και με την εμφάνιση καρκίνου του προστάτη, του μαστού, των όρχεων και του θυρεοειδούς.

Το μεγάλο παράδοξο µε τα όρια
Πόσο µας προστατεύουν τα όρια για τις διοξίνες; Μπορούν να σταµατήσουν τις καρκινογόνες ουσίες από το να βρουν τον δρόµο για τα πιάτα µας; Οπως φαίνεται από την πρόσφατη 10ετή µελέτη της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Ασφάλειας Τροφίµων, υπάρχει ένα µεγάλο παράδοξο στα όρια που τίθενται για τις διοξίνες από διεθνείς οργανισµούς: άγριοι σολοµοί, ρέγκες και σαρδελόρεγκες, που κατά κύριο λόγο προέρχονται από τη Βόρεια Θάλασσα και τη Βαλτική – οι οποίες θεωρούνται ιδιαίτερα µολυσµένες από βιοµηχανικά απόβλητα – αλλά κυκλοφορούν ελεύθερα στην αγορά, µπορεί να είναι εντός των ορίων που θέτει η Ευρωπαϊκή Ενωση.

Οµως, αν φάει κανείς µια µερίδα από τα ψάρια αυτά, υπερβαίνει κατά πολύ το εβδοµαδιαίο όριο ανεκτής πρόσληψης διοξινών που θέτει ο Παγκόσµιος Οργανισµός Υγείας… Συγκεκριµένα, στη 10ετή έρευνα της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Ασφάλειας Τροφίµων (EFSA), που δηµοσιεύτηκε τον Μάρτιο του 2010 και στην οποία συµµετείχαν 21 ευρωπαϊκές χώρες – συµπεριλαµβανοµένης και της Ελλάδας –, αναφέρεται ότι η µέση τιµή συγκέντρωσης διοξινών και PCBs (πολυχλωριωµένα διφαινύλια) στον άγριο σολοµό ήταν 7,99 πικογραµµάρια (τρισεκατοµµυριοστά του γραµµαρίου) µε το ευρωπαϊκό όριο να ανέρχεται στα 8 πικογραµµάρια ανά γραµµάριο σάρκας του ψαριού.

Που σηµαίνει ότι αυτοί που θα φάνε το συγκεκριµένο ψάρι µε τα οριακά επίπεδα διοξινών δεν διατρέχουν κάποιον κίνδυνο, σύµφωνα πάντα µε τις αρµόδιες αρχές της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Ωστόσο, αυτός ο άγριος σολοµός δεν είναι και τόσο ασφαλής, αν λάβει κανείς υπόψη του τα όρια που θέτει ο Παγκόσµιος Οργανισµός Υγείας: καταναλώνοντας µια µερίδα που δεν υπερβαίνει τα 250 γραµµάρια, προσλαµβάνονται 1.997,5 πικογραµµάρια διοξινών, την ώρα που το εβδοµαδιαίο όριο ανεκτής πρόσληψης για έναν άνθρωπο βάρους 80 κιλών ανέρχεται στα 1.120 πικογραµµάρια και για κάποιον 60 κιλών στα 840 πικογραµµάρια. Παρόµοια ήταν τα αποτελέσµατα της µελέτης για τις ρέγκες και τις σαρδελόρεγκες. Με επίπεδα διοξινών και PCBs εντός των ευρωπαϊκών ορίων, στα 7,65 και 6,31 πικογραµµάρια αντίστοιχα, µε την κόκκινη γραµµή να µπαίνει στα 8, η κατανάλωσή τους σύµφωνα µετην Ε.Ε. είναι ασφαλής. Αντίθετα, µε τα όρια εβδοµαδιαίας ανεκτής πρόσληψης διοξινών του ΠΟΥ, οι συγκεκριµένες ρέγκες και σαρδελόρεγκες δεν θα έπρεπε να καταναλώνονται ούτε µια φορά την εβδοµάδα σε µερίδες 250 γραµµαρίων, καθώς υπερβαίνουν τα όρια από 50-90% για έναν άνθρωπο 80 κιλών και πάνω από 100% για άνθρωπο 60 κιλών.
Έχουμε ξανά πει, μείνετε μακρυά από τα ψάρια του Ατλαντικού και των ιχθυοτροφείων. Μια χαρά (συγκριτικά) είναι τα ψαράκια της Μεσογείου. Φροντίστε μόνο να μην τρώτε τα κόκκαλα και τις ουρές τους, καθώς εκεί συσσωρεύονται κατά κύριο λόγο τα τοξικά στοιχεία.
Δείτε και 9 λόγοι για να απορρίψετε τα ψάρια των ιχθυοτροφείων

Μπορούμε να επιταχύνουμε την αποβολή των τοξινών;

«Τροφή»: Ο καθένας που σέβεται την υγεία του και θέλει να ζει απαλλαγμένος από ασθένειες, καταλαβαίνει πόσο έντονη είναι η ανάγκη της συστηματικής αποτοξίνωσης, καθώς ο οργανισμός μας χρειάζεται οπωσδήποτε να καθαρίσει από όλα αυτά τα δηλητήρια που χρησιμοποιούσαμε τόσα χρόνια και ειδικά το συκώτι μας από όπου «περνάνε» όλα.

Η ιδανική λύση είναι το γαϊδουράγκαθο για το συκώτι, ενώ όποιος χρειάζεται γενικότερη ισχυρή αποτοξίνωση μπορεί να χρησιμοποιήσει τον πιστοποιημένο, βιολογικό ζεόλιθο για καθαρισμό του πεπτικού σας (πολύ σημαντικό), αλλά και ολόκληρου του οργανισμού! 

Για περισσότερες πληροφορίες και παραγγελία, επικοινωνήστε στο μέιλ [email protected]

Δείτε ακόμη: Ακρυλαμίδιο μια καρκινογόνος ουσία και οι τροφές που την περιέχουν

Έρευνα: 6 διατροφικές απειλές και πώς να προστατευτούμε. 

Αυτά είναι τα ύποπτα τρόφιμα για καρκινογενέσεις με αποδείξεις!

Η Απάτη του Αιώνα: Θανατηφόρες τροφές και φάρμακα στο τραπέζι μας! 

Χημικός πόλεμος στο σπίτι μας: Τοξικές ουσίες που μπορεί να προκαλέσουν θανατηφόρες ασθένειες

Η σελίδα έχει πληροφοριακό χαρακτήρα. Συμβουλεύεστε πάντα το γιατρό σας.
Η χρήση όσων αναφέρονται είναι αποκλειστικά και μόνον δική σας ευθύνη.

Ενδιαφέροντα άρθρα...

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *